Vize nedir?
Vize, ülke ve bölgelerin yetkilileri tarafından çıkarılan resmî bir belgedir. Amacı, yabancı bireylere belli bir süre boyunca bir ülke toprağına girme ve burada yaşama hakkını sağlamaktır. “Vize” ismi, Latince “charta visa” ifadesinden türemiştir ve “belgeler görüldü” anlamına gelir. Vizeler genelde pasaporta eklenen bir etiket veya damga şeklindedir. Ancak bazen internetten indirilebilir elektronik bir belge şeklini de alabilir.
Vizede isim ve pasaport numarası gibi vize sahibine ilişkin bazı kişisel bilgiler bulunur. Bunların yanı sıra, vize numarası, bitiş tarihi ve kalmaya izin verilen süre gibi detaylı bilgiler de eklenir. Dahası, vizenin geçerlilik süresi boyunca kaç kere giriş yapma hakkınızın olduğu gibi ayrıntılar da bulunabilir.
Vize bilgilerini kontrol edin
Vize politikası, gereksinimleri ve başvuru süreci hakkında daha fazla bilgi için aşağıdan seyahat destinasyonunuzu seçin.
Vize Türleri
Her ülkenin çıkardığı farklı bir amaca uygun ve belli başlı kurallara tabi olan çeşitli vize türleri bulunmaktadır. Her vize türü, mahiyetini daha iyi anlayabilmenize yarayan; seyahat amacı, uygun başvuru kategorileri, geçerlilik süresi, kalma süresi, maksimum giriş sayısı ve başvuru prosedürleri gibi çeşitli kriterlere göre sınıflandırılır.
Gidiş Sebebine Göre Vize Türleri
Turist vizesi
Ticaret vizesi
Tedavi vizesi
Eğitim vizesi
Çalışma vizesi
Transit vize
Yatırımcı vizesi
Ziyaret vizesi
Bazı ülkeler kendi vize plan ve düzenlemelerine göre çeşitli amaçlara dayanan başka vize türlerine sahip olabilir. Bunların arasında insani yardım vizeleri, diplomatik vizeleri, çıkış/yeniden giriş vizesi, çalışma tatili vizeleri, dijital göçebe vizeleri, göçmen vizeleri, kutsal yolculuk vizesi (Umre ve Hac vizeleri gibi) vb. bulunur. Ülkeler tarafından çıkarılan bazı vize türleri aynı anda birden fazla işleve sahip olabilir. Örneğin bazı turist vizeleri ayrıca ticaret, aile ziyareti, kısa süreli kurslara katılma ve hatta tıbbi tedavi görme gibi sebepler için dahi kullanılabilir. Bu yüzden seyahat edecek kişilerin gidiş amaç veya amaçlarına göre en uygun vize türünü dikkatli bir şekilde seçmeleri tavsiye edilir.
Geçerlilik Süresine Göre Vize Türleri
Kısa süreli vizeler
Uzun süreli vizeler
Kalıcı ikamet vizeleri
Uzun süreli vize ve kalıcı ikamet vizelerinin tanımının ülkeden ülkeye değişebileceğini unutmamak gerekir. Bazı ülkeler bunlara “oturma izni” adı verirken “vize” terimini yalnızca giriş izinleri ve kısa süreli ziyaret vizeleri için kullanır.
Giriş Sayısına Göre Vize Türleri
Tek girişli vizeler
Çift girişli vizeler
Çok girişli vizeler
Vize Almak için Gereken Belgeler
Vize almak için gerekli olan belgeler ve yapılması gerekenler; vizenin türü, vize başvurusunun yapılacağı yer, başvuran kişinin uyruğu ve gidilecek ülke gibi çeşitli faktörlere göre değişebilir. Ancak çoğu kişiden vize başvurusunun bir parçası olarak aşağıdaki belgeleri de sağlaması istenir:
Pasaport
Vizeyi verecek ülke tarafından belirlenen minimum geçerlilik süresine sahip bir pasaport.
Vize başvuru formu
Bu, kâğıt üzerinde doldurulabildiği gibi, internet üzerinden elektronik form şeklinde de doldurulabilir.
Fotoğraf
Çoğu vizede başvuran kişiden yakın zaman önce çekilmiş, pasaport boyutlarına uygun fotoğrafı istenir.
Vize ücreti
Başvuran kişilerden muaf olmadıkları sürece bir vize ücreti alınır.
Destekleyici belgeler
Bunlar vizenin türü ve seyahatin amacına göre belirlenir. Uçak bileti, otel rezervasyonu, mali olanak ispatı ve seyahatin amacı ile ilgili belgeler bunlara örnek olarak gösterilebilir.

Vize Ücreti
Bir vize başvurusu yaparken vize ücretinin temel zorunluluklardan biri olduğunu unutmamak gerekir. Her ülkenin vize türleri için farklı vize ücretleri olabilir. Bu ücretler karşılıklık ilkesine dayanarak başvuru yapan kişinin uyruğuna göre değişebilir. Konsolosluk yetkilileri başvuru yapan kişinin bulunduğu kategoriye göre fiyat düşüşü ya da ücretten muafiyet de sunabilir. Örneğin bu durum, Schengen vize başvurularında çocuklar ve öğrenciler için geçerlidir.
Vize ücretleri için kabul edilen para birimi ve ödeme yöntemlerini konsolosluk yetkilileri belirler ve bu, başvurunun nerede ve nasıl yapıldığına göre değişebilir. Kabul edilen ödeme yöntemleri arasında kredi kartı, banka kartı, nakit, banka transferi vb. bulunur. Vize servis sağlayıcıları başvurunun düzgün bir şekilde yapılmasına yardımcı olmak, destekleyici belgelerin doğruluğu ve tamlığını kontrol etmek ve başvuruda verilen bilgilerin istikrar ve gerçekliğinden emin olmak gibi hizmetler için ek ücret talep edebilir.
Vizeye Nasıl Başvurulur: Vize Başvuruları için Adım Adım Rehber
Vize başvuru işlemleri; gidilecek ülke, vize türü, seyahat sebebi ve diğer bazı durumlara göre değişebilir. Bazı vizeleri tamamıyla internet üzerinden almak mümkünken diğerleri için elçilik, konsolosluk ya da vize başvuru merkezlerinden bizzat başvuru yapmak gerekir. Bazen de başvuru işlemleri internet üzerinden başlatılıp belgelerin elden verilmesi veya mülakata katılınması gerekebilir. Çoğu vize başvurusunda aşağıdaki adımlar takip edilir:
- Vize başvuru formunu doldurma
- Bu, kişisel bilgilerinizi verme ve seyahatiniz ile gitme amacınız hakkındaki sorulara cevap vermeyi içerir. Başvuru formu kâğıt şeklinde olabileceği gibi elektronik biçimde de olabilir.
- Gerekli belgeleri gönderme
- Başvuran kişinin fotoğraf ve gerekli belgelerin fiziki bir kopyasını teslim etmesi ya da belgelerin elektronik kopyalarını online başvuru sürecinde yüklemeleri gerekebilir.
- Vize ücretlerinin ödenmesi
- Başvuru sürecinin belli bir aşamasında kişilerden banka kartı, nakit ya da çek gibi belirli ödeme yöntemleriyle vize ücretini ödemeleri istenir.
- Mülakata katılma
- Çoğu zaman kişinin bir konsolosluk yetkilisiyle mülakata girmesi gerekir. Mülakatın amacı, başvuran kişinin almak istenen vize için uygun olup olmadığını belirlemektir ve başvuruyla ilgili sorulara cevap vermeyi içerebilir.
- Vizeyi alma
- Başvuru onayı çıkarsa elektronik vizenizi e-posta adresinizden, vize etiketinizi de konsolosluktan alabilirsiniz. Vizeyi aldıktan sonra gitmek istenilen yere gitmeden önce vizedeki bilgilerin doğru olup olmadığını kontrol etmeniz önerilir.
Vize Başvurularının İşlem Süresi
Gerekli belgeleri tamamlayıp vize başvuru formu gönderildikten sonra, geriye başvurunun sonucunu beklemek kalır. Vize başvurularının işlem süresi yalnızca birkaç dakika sürebildiği gibi, birkaç gün ve hatta bazen birkaç ay bile sürebilir. Vize türü, gidilecek yer, başvurunun yapıldığı konum, güvenlik kontrolleri, başvurunun mahiyeti, gerekli bilgi ve belgelerin tamlığı ve başvuru işlemlerinden sorumlu olan konsolosluk bölümlerinin iş yükü gibi çeşitli faktörler işlem süresine etki edebilir. Resmî tatiller ve tatil dönemleri de karar verme sürecini biraz uzatabilir.
Bazı ülkeler ek ücret karşılığında ya da seyahatin ertelenemeyeceği çok acil durumlarda vize işlemlerini hızlandırabilir. Acil durumlara örnek olarak alacağı eğitimin başlangıç tarihi yakın olan biri için eğitim vizesi ya da aile içi veya insani yardımı içeren acil bir durum verilebilir.
Vize Geçerlilik Süresi ve Kalma Süresi
Vize geçerlilik süresi, aldığınız vizeyi kullanabileceğiniz zaman aralığını ifade eder. Vizeler genelde kalınabilecek maksimum gün sayısını kapsayacak şekilde çıkar. Örneğin çok girişli Schengen vizesi çoğu zaman en az bir yıllık çıkarılır. Vizeyi alan kişi izin verilen kalma süresini aşmadığı sürece bu süre içerisinde Schengen bölgesine istediği kadar girip çıkabilir. Kalış süresi çoğunlukla 180 günlük süre içerisinde 90 gündür.
Vize geçerlilik süresi bazı durumlarda vize sahibinin gitmek istediği ülkeye girebilmesi için gereken süreyi de ifade edebilir. Örneğin çoğu BAE vizesi, çıkış tarihinden itibaren iki ay boyunca geçerlidir. Yani vize sahibi bu süre içerisinde BAE’ye giriş yapmazsa vizesi geçersiz olacaktır.
Kalma süresi ise vize sahibi kişinin vizeyi kullanarak ülke içinde kaç gün kalabileceğini ifade eder. Vizenin geçerlilik süresi ile (giriş için verilen süre) kalma süresini (gidilecek ülkede kalma için verilen süre) karıştırmamak gerekir. Bazı vizeler kalınacak gün için belli bir süre belirlemeyip bu kararı giriş noktalarındaki göç yetkililerine bırakır. Buna ABD turist vizesi (B2 vizesi) örnek olarak gösterilebilir.
Vize Muafiyeti ve Vizesiz Seyahat
Bir yere gitmek için kesinlikle vize alınması gerekir diye bir kaide yoktur çünkü birçok ülke belli amaç veya koşullara dayanarak diğer bazı ülke vatandaşlarının vizesiz giriş yapmasına imkân tanır. Bu vize muafiyeti, ülkeler arasındaki karşılıklı anlaşmaya dayanabildiği gibi, belli başlı ülkeler için tek taraflı olarak da verilebilir. Bu, kişilere büyük bir seyahat özgürlüğü tanırken seyahat hazırlıklarını kolaylaştırır ve onları seyahat kısıtlamalarından kurtarır. Ayrıca vize almakla harcanacak zaman ve çabadan da tasarruf etmiş olunur.
Vizesiz seyahat edilebilen ülkeler, kişinin sahip olduğu pasaporta göre değişir. Bazı pasaportlar diğerlerine göre çok daha fazla vizesiz seyahat fırsatı sağlayabilir. Yani daha güçlü pasaporta sahip olanların vize zorunluluğu olmadan girebildiği ülke sayısı çok daha fazladır. Dolayısıyla dünyanın en güçlü pasaportu, vatandaşına en fazla küresel hareket imkânı tanıyan ve vizesiz en fazla sayıda ülkeye giriş sağlayan pasaporta denir.

Vize Uzatma ve Tanınan Süreyi Aşma
Vize düzenlemeleri ülkeden ülkeye değişiklik gösterir. Daha uzun süre kalmak için bazı vizeleri uzatma, yenileme veya değiştirmek mümkündür fakat uzatma, yenileme veya başka bir vize kategorisine geçme hakkı tanınmayan ve vizenin süresi dolduğunda ülkenin hemen terk edilmesini zorunlu kılan vize türleri de bulunur. Bu terimlerin açıklamaları ve aralarındaki farkları aşağıdan görebilirsiniz:
Vize uzatma
Vize uzatma, vizesini aldığınız ülkede bulunurken kalma süresini uzatmak için yapılan işlemdir. Örneğin bazı ülkelerde vize süresi dolmadan önce turist vizesinin süresini uzatmak mümkündür. Uzatma işlemi için genelde bunu konsolosluk yetkililerine bildirmek, başvuru yapmak ve vize uzatma ücretini ödemek gerekir.
Vize yenileme
Vize yenileme, asıl vizenin süresi dolduğunda bu vizenin aynısına tekrar başvurmak için yapılan işlemdir. Buna bir öğrencinin eğitimine devam etmek için eğitim vizesini uzatmak istemesi örnek olarak verilebilir. Vize yenileme için gerekenler ve prosedürler ülkeye ve vize türüne göre değişebilir.
Vize değiştirme
Vize değiştirme, mevcut vizeyle bir ülkede bulunuyorken farklı bir vize türüne başvurmak için yapılan işlemdir. Örneğin bir kişi ABD’de turist (B2) vizesiyle bulunuyor ama hayatına eğitim alanında devam etmek istiyorsa vize durumunu öğrenci vizesi olarak değiştirme talebinde bulunabilir. Vize değişim sürecinde başvuru formunu ve ek belgeleri gönderme ile transfer ücretini ödeme gibi işlemler bulunur.
Bir turist bir ülkede vizesini yenilemeden, uzatmadan ya da başka bir vize türüne değiştirmeden vizesinin bitiş süresi veya izin verilen kalma süresinden fazla kalmışsa kendisine tanınmış süreyi aşmış sayılır. Vize süresini aşma, göçmen kanunlarının ihlali olarak kabul edilir ve yeniden giriş hakkını kaybetme, sınır dışı edilme, para cezası ödeme ve mahkemeye çıkarılma gibi sorunlara sebep olur. Dahası, vize süresini aşma yalnızca o ülkenin değil, diğer ülkelerin de gelecekteki vize başvurularına olumsuz etki eder çünkü kişinin niyeti ve güvenilirliği zedelenmiş olur. Kişilerin vize bitiş süresini kesinlikle unutmamaları ve vize süresini aşmamak için gidecekleri ülkenin kural ve kanunlarına en iyi şekilde uymaları tavsiye edilir.
Başarılı bir Vize Başvurusunun Püf Noktaları
Bir vizeye başvururken vizenizin onaylanma ihtimalini artırmak için aşağıdaki tüyo ve tavsiyelere kulak vermek önemlidir:
- Gerekli bütün belgeleri zamanında teslim edin ve elçilik, konsolosluk ya da vize başvuru merkezinden istenen bütün ek belgeleri sağlamaya özen gösterin.
- Başvurunuzdaki bütün bilgilerin doğru ve eksiksiz olduğundan emin olun.
- Vize başvuru formundaki bütün sorulara tüm gerçekliğiyle şeffaf yanıtlar verin.
- İşlem süresinin gecikme ihtimaline karşı başvurunuzu gideceğiniz tarihten çok önce yapın.
- Gerekirse vize servis sağlayıcıları ve göç danışmanlarından yardım alın.
- Uçak rezervasyonu, konaklama ve planlanan faaliyetlerin bulunduğu anlaşılır bir seyahat programı çıkarın.
- Mülk sahipliği, stabil bir işe sahip olma veya aile bağlantısı gibi sebepler sunarak ikamet ettiğiniz ülkeye olan bağlılığınıza dair sağlam kanıtlar sunun. Ziyaretiniz sona erdiğinde ülkenize geri döneceğinizi gösterin.
- Elçilik veya konsolosluktan verilen, almak istediğiniz vize türüne ait şartlar gibi talimatlara uyduğunuzdan emin olun.
- Mülakatlarda elçilik veya konsolosluk personeliyle etkileşime girerken nazik ve profesyonel bir tavır takının.
Vize Başvuru Reddi: İtiraz Seçeneklerini Anlama
Vize başvuruları; eksik belge, mali istikrarsızlık, uygunluk şartlarını karşılamama, kişinin vize süresi sona erdiğinde ülkesine geri dönme niyetine dair şüphe, sabıka kaydı, göç kanunlarının geçmişte ihlal edilmiş olması ya da eski bir vizenin süresini aşma gibi sebeplerle reddedilebilir. Konsolosluk yetkilileri kişinin seyahat boyunca hayatını idame ettirebilecek mali olanaklara sahip olup olmadığını ve ülkesine geri dönme niyetinin olup olmadığını anlamaya çalışır.
Vize başvurusunun reddedilmesi durumunda, gidilmek istenen ülkenin göç kanunlarına göre bu karara itiraz etme hakkına sahip olabilir. İtiraz süreci; ret sebebini anlama, destekleyici ek belgeler sunma, ret sebeplerine teker teker değinen resmî bir itiraz mektubu yazma ve itiraz belgelerini uygun makama teslim etme gibi birkaç adımdan oluşur. İtiraz mektubunun düzgün ve net bir şekilde yazılması ve vizenin reddine ilişkin sebeplere değinilmesi gerekir. İtiraz reddedilirse bazı ülkeler itiraz sürecinin bir parçası olarak tekrar itiraz etme ya da görevli mahkeme karşısında adli incelemeye çıkma gibi başka seçenekler de sunabilir. Vize başvuru reddine itiraz etmeyi düşünen kişilerin, bilhassa karmaşık ve zor bir durumla karşı karşıya kalınmışsa vize danışmanları ya da göçmenlik avukatlarından hukuki yardım almaları önerilir.